Hij hielp Feyenoord aan Trauner en Sauer, nu wil Mark Ruijl met Excelsior slimmer zijn dan de rest

In dit artikel:

Mark Ruijl maakte als voetballer vooral indruk met zijn snelheid, niet met zijn rendement. Als student sportmanagement speelde hij bij amateurclub Die Haghe, waar hij na twee wedstrijden naar het derde elftal werd verwezen. Zijn nieuwsgierigheid en drang om dingen uit te zoeken brachten hem echter in het profvoetbal. Na een periode als ondernemer in datascouting werkte hij vijf jaar bij Feyenoord en werd hij technisch directeur van Excelsior.

Ruijl raakte gefascineerd door data nadat hij in de beveiligingsbranche had onderzocht waarom producten op de ene plek wel en op de andere niet verkochten. Geïnspireerd door de film *Moneyball* begon hij met PlayerConnect spelers te analyseren. Hij combineerde dat werk aanvankelijk met een baan voor een Amerikaanse onderneming en bezocht clubs om te begrijpen hoe zij transfers voorbereidden. Volgens hem lieten clubs zich daarbij vaak leiden door emotie en paniek. Hij wilde eerder inzicht geven in haalbare alternatieven wanneer een gewenste speler niet beschikbaar bleek.

Bij Feyenoord combineerde Ruijl statistieken met de ervaring van scouts. Dat speelde onder meer een rol bij de komst van Gernot Trauner in 2021. De Oostenrijkse verdediger paste niet volledig in het oorspronkelijke profiel, maar zijn vermogen om met passes linies over te slaan viel op. Dankzij kennis van de Oostenrijkse markt en een contractuele afspraak bij LASK kon Feyenoord Trauner voor ongeveer één miljoen euro aantrekken. Ook hielp Ruijl bij de komst van Leo Sauer. Hij overtuigde diens vader tijdens een autorit richting Rotterdam om voor Feyenoord te kiezen, hoewel Sauer aanvankelijk naar Freiburg zou gaan. De Slowaak speelde vijf jaar in Rotterdam en werd in de zomer van 2024 voor circa 15 miljoen euro verkocht aan Hoffenheim.

Bij Excelsior moet Ruijl dezelfde aanpak toepassen met veel minder financiële ruimte. De club uit Kralingen heeft volgens hem het zeventiende spelersbudget van de Eredivisie; alleen Telstar heeft minder te besteden. Toch wil hij de rijkere concurrentie aftroeven door data goed te interpreteren, spelers gericht te ontwikkelen en te begrijpen welke kwaliteiten de toekomstige kopers van die spelers zoeken. Goede statistieken zijn daarbij niet voldoende: een aantal geslaagde dribbels zegt pas iets als ook de speelwijze en de omstandigheden worden meegewogen.

De huurtransfer van Eric da Silva Moreira van Nottingham Forest illustreerde hoe ingewikkeld onderhandelen voor Excelsior kan zijn. Forest hield lang de mogelijkheid open om de speler elders duurder te stallen, terwijl Excelsior duidelijk moest maken welk deel van het salaris het kon betalen. Uiteindelijk gaf de wens van de speler om in Kralingen te spelen de doorslag. Trainer Ruben den Uil speelt volgens Ruijl een belangrijke rol in zulke gesprekken. Kandidaten moeten weten waarom ze juist voor Excelsior kiezen en zich in de club hebben verdiept; een algemeen verhaal over de stad is niet genoeg.

Ruijl vindt ook het afzien van transfers een belangrijk onderdeel van goed beleid. Een Zweedse kandidaat was bijvoorbeeld goed voorbereid, maar paste uiteindelijk niet bij de speelwijze. Daarnaast moet de club per speler bepalen of verkopen verstandig is. Een aflopend contract betekent niet automatisch dat een speler moet vertrekken: doelman Stijn van Gassel kan bijvoorbeeld moeilijk worden vervangen. Ruijl gelooft dat Excelsior voor de helft van het bedrag van concurrenten goede spelers kan vinden, maar alleen als de club structureel betere keuzes maakt dan rijkere rivalen.