Rotterdam bouwt minder en sloopt meer sociale huur dan andere grote steden

In dit artikel:

Rotterdam blijft achter in nieuwbouw en sloopte relatief veel sociale huurwoningen, waardoor het beeld van de stad als bouwplaats afwijkend is van andere grote steden. CBS-cijfers laten zien dat het woningaanbod in Rotterdam tussen 2012 en 2025 met circa 7% groeide, terwijl Amsterdam, Den Haag, Utrecht en Eindhoven met 14–20% toenamen. In absolute aantallen werden de andere steden (behalve Eindhoven) groter qua woningvoorraad, ook al heeft Rotterdam meer inwoners dan sommige van hen. De nieuwbouw bestond vooral uit koopappartementen en vrije sectorhuur boven ongeveer €1.000 per maand.

Tegelijkertijd kromp het aantal sociale huurwoningen in Rotterdam: ongeveer 2.600 sociale huurwoningen werden gesloopt, terwijl andere grote steden hun sociale voorraad juist licht zagen toenemen. Ter toelichting: sociale huur geldt tot een maximale huurprijs (in 2026 rond €933) en is vooral in handen van woningcorporaties; voor lagere inkomens is deze sector cruciaal.

Waarom wijkt Rotterdam af? Deskundigen wijzen op twee hoofdredenen. Ten eerste is bouwen economisch lastiger: grond- en WOZ-waarden zijn lager, waardoor ontwikkelprojecten minder marge opleveren dan in steden als Amsterdam. Dat verkleint de ruimte om winst aan te wenden voor sociale woningbouw of om strengere eisen aan projectontwikkelaars te stellen. Ten tweede speelde beleid en financiering een rol. Vanaf 2016 koos het Rotterdamse stadsbestuur voor een koers waarin veel slechte sociale woningen werden gesloopt en niet altijd gelijkwaardig werden teruggebouwd — zichtbaar in wijken als de Tweebosbuurt waar honderden woningen zijn verdwenen.

Financiële schokken verergerden de situatie. De Vestia-affaire (2012) en de invoering van de verhuurdersheffing (2013) drukten corporaties financieel: er kwamen beperkingen en verplichte betalingen aan de staat, waardoor corporaties minder kon investeren in nieuwbouw of renovatie. Dat, gecombineerd met wisselende beleidskaders, zorgde volgens woningmarktkenners voor onzekerheid en vertraagde aanpak van de woningnood.

Desondanks heeft Rotterdam nog het hoogste aandeel sociale huurwoningen van de grote steden (ongeveer 43%, tegen 46% in 2012), deels doordat er relatief weinig nieuwbouw kwam die de huursector verving. De vraag naar betaalbare woningen groeit echter harder dan het aanbod; voor corporaties blijft bouwen vaak verliesgevend terwijl marktpartijen hogere huren kunnen vragen.

Sinds maart 2024 probeert de gemeente in te halen: doel is jaarlijks 3.500–4.000 woningen, met nadruk op betaalbare bouw, behoud van sociale voorraad en terughoudend slopen. CBS-gegevens noemen 3.300 nieuwbouwwoningen in 2023 en 3.800 in 2024, maar woningcorporaties melden dat dit nog onvoldoende is om de tekorten echt te verminderen.