Zo klinkt de oudste blokfluit van ons land: 'Dit had ik niet verwacht!'

In dit artikel:

Onderzoekers proberen de middeleeuwse blokfluit van Dordrecht opnieuw te laten klinken. Het instrument werd in 1940 gevonden tijdens opgravingen bij de ruïnes van Huis te Merwede. Waarschijnlijk werd de fluit rond 1350 weggegooid nadat het labium, het deel waartegen de lucht wordt geblazen, beschadigd was geraakt.

De fluit is gemaakt van fruitbomenhout en geldt als een van de weinige vrijwel intacte middeleeuwse blokfluiten ter wereld. In Nederland is het instrument uniek. Het wordt normaal tentoongesteld in Het Hof van Nederland, tussen andere archeologische vondsten.

Fluitist en onderzoeker Ita Hijmans maakte in 2015 op basis van een CT-scan een 3D-geprinte replica, maar die bracht geen geluid voort. Nu kreeg zij bij hoge uitzondering toestemming om op het originele instrument te blazen. Tijdens een opname in het depot van het Dordrecht Museum wist zij een heldere toon te produceren.

Onderzoeker en musicus Itai Weissman wil die opname gebruiken voor een computermodel en kunstmatige intelligentie. Daarmee denkt hij alle oorspronkelijke tonen van de fluit digitaal te kunnen reconstrueren, ook als niet elke toon rechtstreeks kan worden gespeeld. Hij verwacht binnen ongeveer een maand een digitale versie van de klanken klaar te hebben, zodat museumbezoekers in de toekomst niet alleen de fluit kunnen zien, maar ook kunnen horen hoe het middeleeuwse instrument klonk.